Không nộp phạt có thể bị kê biên tài sản lớn hơn số tiền phạt – Bộ Công an đề xuất

Đây là một trong những nội dung mới trong dự thảo Luật Xử lý Vi phạm Hành chính (sửa đổi) do Bộ Công an chủ trì soạn thảo.

Theo dòng sự kiện: Chiều 23/3, Bộ Tư pháp đã tổ chức thẩm định dự thảo luật này. 

• Tại Điều 74 của dự thảo này, với biện pháp kê biên tài sản để bán đấu giá, Bộ Công an đã bỏ yêu cầu tài sản kê biên phải có giá trị tương ứng với số tiền phạt mà điểm b Khoản 2 Điều 86 của luật hiện hành quy định.
• Theo Bộ Công an, đề xuất này bắt nguồn từ việc khó xác định tài sản có giá trị tương ứng với tiền phạt trên thực tế, vì tài sản của người vi phạm thường lớn hơn hoặc không tương ứng với mức phạt. Bên cạnh đó, Bộ Công an cho biết quy định hiện hành khiến nhiều trường hợp cơ quan chức năng không dám kê biên tài sản khác, làm quyết định hành chính không thi hành được.
• Ngoài ra, Bộ Công an còn đề xuất thêm các biện pháp cưỡng chế khác như: tạm ngừng xuất cảnh đối với cá nhân, người đứng đầu tổ chức; ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh; niêm phong trụ sở, địa điểm sản xuất, kinh doanh; tạm dừng đăng kiểm, đăng ký xe, cấp giấy phép lái xe. 

Phản hồi: Nhiều cơ quan, tổ chức đã phản đối đề xuất trên của Bộ Công an. 

• Ủy ban Nhân dân (UBND) tỉnh Thanh Hóa cho rằng đề xuất này có thể gây ra thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng cho người vi phạm, dễ làm phát sinh khiếu nại, khiếu kiện phức tạp. Cơ quan này lấy ví dụ mức tiền phạt chỉ một triệu đồng nhưng có thể bị kê biên cả nhà, đất để bán đấu giá. Từ đó, UBND tỉnh Thanh Hóa đề xuất nên giới hạn giá trị tài sản bị kê biên chỉ được cao hơn số tiền phạt từ 3 đến 5 lần. 
• Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đề nghị nên giữ nguyên như luật hiện hành. VCCI cho rằng đề xuất này có thể tạo nên xu hướng kê biên tài sản có giá trị lớn hơn để bán đấu giá, gây ảnh hưởng lớn đến chủ thể bị xử phạt. Đặc biệt, nếu kê biên những tài sản quan trọng như bất động sản, phương tiện kiếm sống, kinh doanh, v.v. có thể tác động đến quyền tự do đi lại, quyền sở hữu tài sản và quyền được bảo đảm các điều kiện sinh hoạt tối thiểu. 
• Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao cũng đề nghị Bộ Công an cân nhắc lại đề xuất trên.
• Trước những ý kiến trên, Bộ Công an cho rằng việc bổ sung các chế tài mạnh hơn là cần thiết để tăng tính răn đe, đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước. Tuy nhiên, cơ quan này cho biết sẽ tiếp thu và đề xuất Chính phủ quy định rõ ràng, minh bạch về trình tự, thủ tục áp dụng. 

Điều chưa tỏ: Hiện không rõ dự thảo Luật Xử lý Vi phạm Hành chính (sửa đổi) được xây dựng và ban hành theo thủ tục thông thường hay rút gọn, cũng như thời điểm hồ sơ dự thảo này được công bố để lấy ý kiến người dân.