Hồ Chí Minh: Người tự phủ bí ẩn lên tiểu sử của mình

Mỗi năm, vào ngày 19/5, chính quyền Việt Nam lại tổ chức lễ kỷ niệm ngày sinh của Hồ Chí Minh. Nhưng có lẽ bạn cũng đã biết, theo nhiều tài liệu, chính Hồ Chí Minh cũng không biết chính xác ngày mình sinh ra.

Đó chỉ là một trong rất nhiều điều mơ hồ xoay quanh cuộc đời người đàn ông này.

Hồ Chí Minh có lẽ là nhân vật Việt Nam được biết đến nhiều nhất trên thế giới trong thế kỷ 20. Nhưng càng nghiên cứu sâu về tiểu sử của ông, các sử gia lại càng nhận ra cuộc đời nhà cách mạng này chứa đầy khoảng trống, mâu thuẫn và những lớp sương mù gần như được cố ý tạo ra.

Trong cuốn Ho Chi Minh: A Life (tạm dịch: Chuyện đời Hồ Chí Minh) – một trong những công trình tiểu sử đầy đủ và nổi tiếng nhất viết về Hồ Chí Minh bằng tiếng Anh – sử gia Mỹ William Duiker thừa nhận rằng Hồ Chí Minh là một nhân vật đặc biệt khó nghiên cứu về mặt tiểu sử, do thiếu nguồn tư liệu có thể kiểm chứng. [1]

Khó khăn này có lẽ không chỉ vì chuyện hồ sơ thất lạc hay tài liệu thiếu thống nhất, mà còn bởi chính Hồ Chí Minh là người thích duy trì sự bí ẩn ấy.

Duiker viết: “Ở mọi vĩ nhân luôn tồn tại một phần bí ẩn. Và hiếm ai tận hưởng sự bí ẩn ấy nhiều như chính Hồ Chí Minh.”

Người đàn ông có hơn 50 danh tính 

Nếu có một điều khiến các sử gia đau đầu nhất khi nghiên cứu Hồ Chí Minh, thì có lẽ đó là danh tính.

William Duiker cho biết: “Người ta ước tính rằng trong suốt cuộc đời mình, Hồ Chí Minh đã sử dụng hơn năm mươi cái tên giả.”

Con số ấy nghe giống tiểu thuyết trinh thám hơn là tiểu sử của một nguyên thủ quốc gia.