Chính phủ sắp cấm sàn ngoại, nhà đầu tư Việt Nam liệu sẽ giao dịch trên sàn nội còn “non kinh nghiệm”?

Năm sàn nội sắp được cấp phép dù không rõ tính chất an toàn cho nhà đầu tư

Thời gian gần đây, Bộ Tài chính cho biết đã có 5/7 hồ sơ nộp sơ sàn giao dịch tiền mã hóa nội địa vượt qua các vòng thẩm định sơ bộ. [1] Cơ quan này đang gửi hồ sơ lấy ý kiến đến Bộ Công an, Ngân hàng Nhà nước nhằm chuẩn cấp phép cho các đơn vị này mở sàn giao dịch số ở Việt Nam.

Năm tổ chức kể trên bao gồm: [2]

• Công ty Cổ phần (CTCP) Sàn Giao dịch tài sản mã hóa VIX (VIXEX)
• CTCP Sàn Giao dịch Tài sản mã hóa Lộc Phát Việt Nam (LPEX)
• CTCP Sàn Giao dịch Tài sản mã hóa Việt Nam Thịnh Vượng (CAEX) (thuộc hệ sinh thái của ngân hàng VPBank)
• CTCP Sàn Giao dịch Tài sản mã hóa Techcom (TCEX) (thuộc hệ sinh thái của ngân hàng Techcombank) 
• CTCP Tài sản số Việt Nam (tập đoàn Sungroup là cổ đông lớn nhất)

Các tiêu chuẩn để đánh giá, thẩm định được căn cứ theo Nghị quyết số 05 của Chính phủ. [3] Tuy nhiên, văn bản này lại không có phụ lục hướng dẫn chi tiết về cách chấm điểm hay xếp hạng các ứng viên đáp.

Thay vào đó, toàn bộ quy trình xét duyệt hồ sơ đồng thời đều diễn ra nội bộ giữa ba đơn vị: Bộ Tài Chính, Bộ Công An, Ngân hàng Nhà nước; và không tồn tại cơ chế giám sát độc lập từ bên ngoài. 

Nghịch lý vốn và “gót chân Achilles” bảo mật

Phần lớn các doanh nghiệp này đều mới thành lập chỉ vài tháng trước khi Bộ Tài chính gửi công văn trả kết quả đánh giá hồ sơ, cũng chưa thỏa mãn điều kiện vốn điều lệ để mở sàn là từ 10.000 tỷ đồng. [4]

Hiện tại vẫn chưa rõ hồ sơ năng lực của các đơn vị này có đủ để đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về vận hành sàn giao dịch tiền điện tử, bên cạnh các yêu cầu tối thiểu khác như có quỹ bảo hiểm, kiểm toán độc lập, v.v. [5]

Còn nếu xét về khía cạnh bảo mật, an toàn cho nhà đầu tư số thì hạ tầng bảo mật kỹ thuật số ở Việt Nam vẫn còn là một rào cản. [6] Trong số danh sách các doanh nghiệp vượt qua vòng thẩm định để được mở sàn, Sungroup là tập đoàn bất động sản, không có chuyên môn ở lĩnh vực tài chính để chuẩn bị các hạ tầng tài chính số từ trước, còn các đơn vị khác vẫn đang loay hoay với vấn đề cập nhật vá lỗi, bảo mật hệ thống an toàn dữ liệu số. [7][8]