Bộ Tư pháp: Luật sư phải “vừa hồng, vừa chuyên”, học tập chính trị bắt buộc, nếu không sẽ tước bằng

Những ngày qua, ngành luật xôn xao về câu chuyện luật sư mặc áo choàng tại phiên tòa. [1]

Người thì thấy đề xuất này giúp tăng sự trang nghiêm và vị thế của luật sư. [2] Người lại cho rằng việc ăn mặc chỉ là hình thức, không phù hợp. [3][4] Người lại biến nó thành câu chuyện hài hước trên mạng xã hội. [5]

Điều đáng nói là, cùng với thời điểm dư luận tranh cãi về chuyện luật sư “mặc gì”, thì có một thay đổi khác đã chạm thẳng vào điều kiện hành nghề luật sư: yêu cầu luật sư phải có “bản lĩnh chính trị vững vàng”. 

Hiện nay, luật không có yêu cầu này.

Điều 10 Luật Luật sư hiện hành đặt ra các tiêu chuẩn quen thuộc và bình thường của luật sư: trình độ chuyên môn, đạo đức nghề nghiệp, sức khỏe, quá trình đào tạo, tập sự, v.v. [6] Không có dòng nào yêu cầu luật sư phải đứng về phía một quan điểm chính trị cụ thể. 

Tuy nhiên, theo hồ sơ dự thảo Luật Luật sư (sửa đổi) do Bộ Tư pháp đang chủ trì soạn thảo, luật sư cần đáp ứng thêm một tiêu chuẩn mới đó là “bản lĩnh chính trị vững vàng”. [7][8] Đề xuất này dựa trên chỉ đạo tại Nghị quyết số 27/2022 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản. [9]

Theo lý giải của Bộ Tư pháp tại tờ trình (trang 10), “có bản lĩnh chính trị vững vàng” là “có nhận thức đúng đắn về thể chế chính trị và luôn ý thức, trách nhiệm bảo vệ công lý, quyền, lợi ích quốc gia, dân tộc”. [10] Tiêu chuẩn này sẽ được “cài cắm” xuyên suốt từ khâu đào tạo, tập sự, cho đến kỳ thi cấp chứng chỉ hành nghề. 

Không chỉ vậy, trong quá trình hành nghề, luật sư vẫn phải tham gia các đợt bồi dưỡng bắt buộc về tư tưởng chính trị, ai “không đủ tiêu chuẩn” sẽ bị thu hồi chứng chỉ hành nghề.