Ukraine hiện nay đang thực hiện rất nhiều nỗ lực pháp lý, trải dài trên mọi phương diện, để tìm cách phi chính danh hóa và vô hiệu hóa diễn ngôn pháp lý của Nga đối với cuộc chiến xâm lược đang diễn ra trên đất nước Ukraine.
Như Luật Khoa đã từng đăng tải, chúng ta thấy rằng có tranh chấp pháp lý liên quan đến cáo buộc “diệt chủng” mà Nga nhắm vào chính phủ Ukraine để lý giải cho cuộc chiến. [1] Ukraine hiện đã có những chiến thắng cơ bản đầu tiên trước Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ), nhưng kết quả cuối cùng vẫn còn phải chờ đợi trong một thời gian dài.
Kỳ vọng xét xử tội ác chiến tranh mà quân đội Nga thực hiện trên đất Ukraine cũng đang được các luật sư quốc tế ủng hộ Ukraine tìm hướng thúc đẩy. [2]
Tuy nhiên, một trong những nỗ lực pháp lý đang được Ukraine chú trọng nhất ở thời điểm hiện nay là việc loại trừ hoàn toàn Nga khỏi tư cách “thành viên thường trực” (permanent member) của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc (HĐBA).
Nói theo hướng tích cực nhất có thể, nếu nỗ lực này thành công, Nga sẽ không còn khả năng hay tiếng nói lập pháp gì nữa trong hệ thống pháp luật quốc tế.
Hầu hết các dự thảo nghị quyết của HĐBA gần đây, phản đối hành vi của Nga, đều đạt được số phiếu đồng thuận gần như tối đa. Chúng chỉ không thể thông qua vì bị Nga phủ quyết mà thôi.
Loại trừ Nga ra khỏi HĐBA chính thức mở cánh cửa cho những công cụ pháp lý – chính trị mạnh mẽ hơn, trực diện hơn và hiệu quả hơn trong việc cắt đứt hoàn toàn sức mạnh của Nga trên chính trường quốc tế, cũng như trên chiến trường Ukraine.
